.امروزه با توجه به اهمیت و ارزش خون بند ناف جنین لزوم ذخیره سازی استاندارد و داشتن نمونه های بیشتر برای درمان بیماریها در کشور مورد توجه قرار گرفته است. بانک خون , خون بند ناف جنین را پس از تولد دریافت می کند و آن را بری سالهای طولانی نگهداری میکند.

با توجه به این که مدت کوتاهی از تحقیقات درباره سلولهای بنیادی نگذشته است , ولی دانشمندان و پزشکان به پیشرفتهای قابل توجهی دست یافته اند و علوم پزشکی و زیست شناسی را دچار تحول بزرگی کرده است و با کمک سلولهای بنیادی بیماریهایی که در گذشته لاعلاج بود اند, قابل درمان شده اند.

خون بند ناف جنین
خون بند ناف جنین

سلول بنیادی بند ناف چیست؟

سلول بنیادی به سلولی گفته می شود که توانایی تکثیر و با تبدیل به سلولهای دیگر را داشته باشد. این سلولها دارای پتاسیل بالایی هستند سلولهای بنیادی میتواند سلول جنینی باشند و یا سلولهای بالغی باشند که قابلیت تبدیل به سلولهای قلبی , عروقی و خونی را دارند . سلولهای بنیادی در تمام بافتهای بدن وجود دارند و در صورت آسیب دیدن بخشی از سلولها , میتواند به بهبود و ترمیم سلولهای آسیب دیده کمک کنند.

 ذخیره سازی سلولهای بنیادی به چه دلیل انجام میشود؟

خون بند ناف خونی است که در ناف و جفت باقی مانده است و بعد از تولد نوزاد دور ریخته می شود. این خون شامل سلولهای بنیادی است که مانند سلولهای خون ساز مغز استخوان شامل سه دسته هستند:

  • گلبولهای قرمز که اکسیژن را به تمام بدن منتقل می کنند.
  • گلبولهای سفید که سیستم ایمنی بدن را تقویت میکنند.
  • پلاکتها که به انعقاد خون کمک می کنند.

این سلولها قادر به ترمیم و ساخت انواع سلولهای دیگر در هنگام جراحت را دارند. با ذخیره و نگهداری خون بند ناف منبع غنی از سلولهای بنیادی را در اختیار مان می گذارد که در درمان بیماریها میتوان از آن استفاده کرد. سلولهای بنیادی در مغز استخ.ان هم وجود دارند ولی استفاده از سلولهای بنیادی بند ناف نسبت به پیوند مغز استخوان دارای مزایایی است که عبارتند از :

  • همواره منبع غنی و زیادی از سلولهای بنیادی در دسترس است.
  • دسترسی به این سلولها آسان است.
  • شانس بیشتر در به دست آوردن تطابق ژنتیکی
  • احتمال عفونت کمتر
  • بی خطر بودن برای دهنده خون (مادر و نوزاد)

تاریخچه ذخیره خون بند ناف جنین

اولین پیوند خون بند ناف در سال 1988 میلادی در فرانسه به یک کودک مبتلا به کم خونی مادر زادی انجام گرفته است و پس از آن تا به امروز بیش از 35 هزار پیوند خون بند ناف با موفقیت انجام شده است و سالایانه 3هزار پیوندخون جدید به آن اضافه میشود. 500 بانک خون برای ذخیره سازی خون بند ناف نوزاد در جهان تاسیس شده است.

آمار نشان میدهد سالیانه 30 هزار بیمار با بیماریهایی که با سلولهای بنیادی و بند ناف جنین قابل درمان هستند شناسایی می شوند ولی حدود 75 درصد از آنان قادر به دریافت پیوند خون مورد نظر نمی شوند. در اینجا به اهمیت داشتن نمونهای بیشتر برای دسترسی راحت تر نمونه مطابق به بیماران پی میبریم.

در ایران نیز بیش از 13 سال است که ذخیره سازی خون بند ناف نوزاد در سازمان انتقال خون ایران و در بانک سلولهای بنیادی رویان و ..انجام می شود و تا کنون 95 هزار نمونه خون بند ناف در این بانک ذخیره شده است.

نمونه چه افرادی برای دریافت خون بند ناف پذیرفته می شود؟

بانکهای ذخیره خون چه بانکهای عمومی و چه بانکهای خصوصی نمونه هایی را قبول می کنند که از قبل از سلامت مادر  نوزاد اطمینان حاصل کنند. به این صورت که پیش از پذیرش خون بند ناف , با انجام آزمایشات و یا بررسی پرونده پزشکی مادر و سابقه بیماریهایی که مادر به آن مبتلا بوده است را مورد نظر قرار می دهند. اگر مادر به هپاتیت و یا بیماریهای خاص دیگری مبتلا باشد دریافت و ذخیره خون بند ناف انجام نمی شود.

هزینه نگهداری خون بند ناف جنین چقدر است؟

نگهداری خون بند ناف به سه صورت انجام می شود:

  •  بانکهای عمومی
  •  بانکهای خصوصی
  • بانکهای ترکیبی

ذخیره و نگهداری خون در بانک عمومی به صورت رایگان انجام می شود و نمونه دریافتی اهدا می شود و برای درمان بیماریهای عموم مردم مورد استفاده قرار میگیرد.

در صورت نداشتن استانداردهای لازم , از آن برای تحقیقات در این زمینه استفاده می شود. همچنین والدینی که خون بند ناف را در بانکهای عمومی ذخیره کرده اند در صورت نیاز , در اولویت قرار می گیرند.

با ذخیره خون بند ناف نوزاد برای استفاده خود نوزاد و خانواده در بانک خصوصی مستلزم پرداخت هزینه می باشید. و بعد از پذیرفتن شرایط و پذیرفته شدن نمونه از والدین , در ابتدا مبلغ یک میلیون و صد هزار تومان دریافت می شود.  پس از آن والدین سالیانه باید مبلغ صد هزار تومان برای تمدید قرارداد و نگهداری خون بند ناف نوزادشان در بانک خصوصی پرداخت کنند.

در نهایت به والدین عزیز توصیه می شود خون بند ناف جنین خود را به صورت عمومی و بدون صرف هیچ هزینه ای ذخیره و اهدا کنند تا از یک طرف نمونه های ذخیره شده در بانک بیشتر شود و دسترسی بیماران نیازمند و داشتن تطابق خونی افزایش یابد و در صورت نیاز نوزاد و خانواده نیز از آن استفاده کنند. زیرا با ذخیره در بانک خصوصی علاوه بر صرف هزینه , ممکن است بدون استفاده باقی بماند و این سلولهای بنیادی ارزشمند که می توانست جان بیماران را نجات دهد دور ریخته شود.

بانک ترکیبی هر دو فعالیت بانک خصوصی و عمومی را دارد و هزینه های دریافتی از بانک خصوصی را در بانک عمومی و صرف نکهداری و تحقیقات می کند و در صورت انصراف والدین از بانک خصوصی آن را در اختیار عموم قرار می دهند.

خون بند ناف تا چه مدت قابل نگهداری است ؟

در دنیا نگهداری خون بند ناف تا بیست سال نیز امکان پذیر است و از کیفیت آن کاسته نمی شود. به این ترتیب تا بیست سال از خون بند ناف برای بازسازی سلولهای مغز استخوان بیماران  استفاده کرد. همچنین  تا 28 سال نیز خون بند ناف جنین در شرایط استاندارد قابل نگهداری می باشد.

نمونه های خون دریافتی در دمای 196- درجه در تانکهای مخصوص حاوی نیتروژن مایع نگهداری می شود و از نظر کیفی و فنی به طور مستمر تحت ارزیابی قرار میگیرند.

فرآیند خون گیری و ذخیره سازی نمونه خون به چه صورت انجام می شود؟

کارشناسان و دستیاران در زمان زایمان در اتاق عمل حضور می یابند. بلافاصله بعد از زایمان عمل ذخیره خون بند ناف را انجام میدهند. که عمل خون گرفتن به وسیله سرنگ و یا کیسه انجام می شود و به والدین تحویل داده می شود.

بعد از دریافت خون , رابطهای حمل خون در بیمارستان حضور یافته و تحت شرایط استاندارد , نمونه خون را به بانک خون منتقل می کنند.

نمونه خون بند ناف پس از انجام کارشناسی کیفی اولیه وارد واحد پردازش می شود.

در واحد پردازش سلولهای بنیادی بند ناف در صورت داشتن استاندارهای لازم از نظر تعداد سلول­ و آزمایشات سرولوژی و آزمایشات میکروبی که بر روی سلولهای خون انجام میشوند ذخیره می شوند.

پس از اتمام آزمایشات و داشتن استاندارهای لازم خون بند ناف جنین را در تانکهای حاوی نیتروژن مایع و در دمای 196- درجه نگهداری می کنند.

چه کارهایی برای بررسی سلامت نمونه خون قبل از ذخیره انجام میشود؟

به محض دریافت خون, توسط کارشناسان کنترل کیفی بررسی میشود و سپس وارد واحد پردازش میشود.

خون دریافتی در آزمایشگاه پردازش سلولی از جهت تعداد و حجم سلول بررسی می شوند. در صورت داشتن استاندارد به طور موقت فریز می شوند.

علاوه بر پردازش سلولی بر روی خون , ازمایشات تست ویروسی و میکروبی نیز انجام می شود. و در صورت داشتن استاندارد, سلولهای بنیادی برای نگهداری طولانی مدت وارد تانکهای نیتروژن می شوند.

خون بند ناف به چه صورت ذخیره می شود؟

خون بند ناف جنین را به وسیله سرنگ و یا کیسه جمع آوری می کنند.

و بعد از جمع آوری خون در یک , دو و یا سه کیسه ذخیره می شود. به دلیل محدود بودن و کم بودن سلولهای بنیادی در هر کیسه, از یک کیسه فقط برای یک بار میتوان استفاده کرد.  با توجه به نوع بیماری و تعداد سلول برای درمان میتوان از یک کیسه چند بار هم استفاده کرد.خون بند ناف جنین

سلولهای بنیادی ذخیره شده برای چه کسانی قابل استفاده است؟

سلولهای بنیادی ذخیره شده برای نوزادی که خون بند ناف او را ذخیره کرده اند قابل استفاده است. (در صورتی سلولهای خونی نوزاد در آن بیماری آسیب ندیده باشند.)

در اشخاصی که از نظر ژنتیکی (HLA) با دهنده تطابق داشته باشند و وزن بیمار متناسب با تعداد سلولها باشد.

برای خواهر و برادر که تطابق HLA داشته باشند نیز میتواند استفاده شود.

آزمایش HLA  آزمایش تعیین شاخص ­های ژنتیک سلول می ­باشد. که برای پیوند خون سلولهای بنیادی باید بین گیرنده و دهنده باید تطابق ژنتیکی وجود داشته باشد.

بیماریهایی که با سلولهای بنیادی قابل درمان هستند :

  • انواع بیماریهای خونی و سرطانهای خون
  • بیماریهای لوسمی, تالاسمی و کم خونی های مادرزادی
  • بیماریهای نقص سیستم عصبی
  • بیماریهای عصبی مانند فلج مغزی یا CP و اوتیسم

 

منبع : rsct.ir

بیشتر بخوانید:

خون بند ناف نوزاد و نکاتی که باید بدانید.

تعیین جنسیت قبل از لقاح و بارداری

روش های خانگی تعیین جنسیت جنین

 

پیشنهاد ما : خرید اینترنتی سیسنونی نوزاد از فروشگاه اینترنتی سیسمونی بدو نی نی

 

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

Call Now Button